Johan Tahon | Solo

Johan Tahon (Menen, België, 1965) is geen beeldhouwer geworden. Hij was het altijd al, en zal het altijd zijn. Beeldhouwen is voor hem zo natuurlijk als ademen. Al op jonge leeftijd ontdekte hij dat voorwerpen een zekere lichtheid kunnen brengen in de duisternis van het bestaan. Pijn werd zijn drijvende kracht, maar in elke sculptuur die onder zijn handen ontstond, verscheen ook een glimp van de schoonheid van wedergeboorte. Beelden maken liet hem niet meer los. Hij studeerde aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten (KASK) in Gent en vond nog voor zijn dertigste zijn weg naar de internationale kunstwereld.

In de voorbije decennia creëerde Tahon een indrukwekkend oeuvre van bronzen, gipsen en keramische sculpturen: gekwetste reuzen en ongenaakbare engelen, gekwelde wezens en ingetogen monniken, sensuele naakten en amorfe hybriden. Monumentaal of passend in een handpalm, ze lijken allemaal te zweven tussen aarde en hemel.

Zijn werk is opgenomen in vooraanstaande openbare en private collecties, waaronder het S.M.A.K. in Gent, M HKA in Antwerpen, het Stedelijk Museum in Amsterdam, het FMAC in Parijs, het Museo Internazionale delle Ceramiche in Faenza en Museum Kunstpalast in Düsseldorf. Het maakt ook deel uit van bedrijfscollecties zoals die van AkzoNobel en Belfius. Met de steun van galerijen in Europa en de Verenigde Staten, en vertegenwoordiging in New York en Los Angeles, worden zijn sculpturen getoond op toonaangevende kunstbeurzen zoals Art Paris, Art Rotterdam en Art Düsseldorf. Zijn artistiek parcours kreeg mede vorm door residenties in Zwitserland en in Turkije, waar zijn werk werd gepresenteerd op de Istanbul Biënnale en in het Topkapi-paleis.

Tahon woont en werkt in België. Zijn bijdrage aan het culturele landschap kreeg ruime erkenning: zowel zijn geboortestad Menen als zijn thuisbasis Zwalm kenden hem het ereburgerschap toe. De retrospectieve Universus (2021) in het MOU Museum in Oudenaarde trok meer dan 13.000 bezoekers, onder wie koning Filip van België. Ook de Nederlandse koninklijke familie waardeert zijn werk, dat zijn weg vond naar hun residentie in Den Haag.

Sterk geworteld blijft hij in beweging, altijd onderweg, nooit aankomend. Zijn gedachten bewegen vrij tussen culturen en reiken naar wat uiteindelijk buiten bereik blijft: het spirituele absolute, tegelijk intiem en ontastbaar. Met verfijnd vakmanschap geeft hij zowel een diep persoonlijke zoektocht als een universele menselijke conditie vorm, en doordrenkt hij zijn creaties met een intens beleefde spiritualiteit.

Deze zoektocht krijgt gestalte in zijn Belgische atelier, ondergebracht in een kerk op twaalfde-eeuwse fundamenten. Daar weeft hij in aardse klei een draad tussen het menselijke en het goddelijke, en creëert hij werken die het heden overstijgen en weerklinken als tijdloze getuigenissen. In 2021 bereikte deze spirituele dimensie het Vaticaan, waar Tahon zijn keramische sculptuur Metanoia aan paus Franciscus overhandigde tijdens een privé-audiëntie. Het werk, dat de transformatie van Ignatius van Loyola verbeeldt, maakt vandaag deel uit van de Vaticaanse Musea.

Tahon vindt ook troost en inspiratie in middeleeuwse religieuze kunst, die hij met toewijding verzamelt. In de solotentoonstelling Wir überleben das Licht in het Bonnefantenmuseum in Maastricht (2018) werden zijn sculpturen getoond naast middeleeuwse werken. Die dialoog werd verdergezet in Into the Eyes in Gent (2025), met als hoogtepunt de Sint-Baafskathedraal, waar een van zijn sculpturen oog in oog stond met het Lam Gods van de gebroeders Van Eyck.

Zijn zoektocht richt zich vaak naar buiten, voorbij introspectie en naar andere kunstvormen. Als gepassioneerd lezer en muziekliefhebber werkt hij samen met kunstenaars uit uiteenlopende disciplines en vormt hij voor velen een inspiratiebron. Dichter Peter Verhelst en kunstenaar Lee Ranaldo (Sonic Youth) behoren tot zijn artistieke gesprekspartners. Met diezelfde onderzoekende geest verdiept hij zich in de kunstgeschiedenis. Tijdens een residentie in het Van Goghhuis in Zundert herinterpreteerde hij Vincent van Gogh als jonge kunstenaar op het kruispunt van kunst en geloof. Dat resulteerde in een monumentale bronzen sculptuur die een permanente plaats kreeg in de geboorteplaats van de schilder. Een gelijkaardige verkenning van Franz Kafka leidde tot werken die werden tentoongesteld in het DOX Centre for Contemporary Art in Praag.

Tahons werk is niet alleen aanwezig in musea en tentoonstellingen, maar ook in de openbare ruimte. Hij gelooft dat zijn sculpturen mensen moeten vergezellen op scharniermomenten in het leven. Hun helende kracht is voelbaar in ziekenhuizen en zorginstellingen in België en Nederland, en ze fungeren als oriëntatiepunten voor studenten aan de Vrije Universiteit Brussel en Macquarie University in Sydney. Met hun stille, spirituele integriteit komen ze het meest tot hun recht waar troost en geloof elkaar raken. Werk van Tahon bevindt zich bij de Jezuïetenorde in Rome en in de abdij van Westvleteren. Bij de Marktkirche in Hannover, op de plek waar Hitler in 1938 een synagoge liet platbranden, staat Twins – Zwillinge, een monument van berouw en herstel.

Terwijl zijn werk een steeds breder publiek vindt, heeft Tahon een oeuvre opgebouwd dat inzicht biedt in zijn overtuigingen en voortdurende vraagstelling, en tegelijk een diepe verbondenheid met anderen tot stand brengt. Rusteloos en gedreven door een verlangen naar het onuitsprekelijke blijft hij de grenzen van het grote onbekende verkennen. Met vertrouwen in materie en vakmanschap zoekt hij naar het niets dat tegelijk alles is, naar een heden dat verleden en toekomst omvat, en naar een stilte die spreekt.

Tahons sculpturen zijn geen eindpunt, maar een nieuw begin.