Gijs Assmann | are you still with me

‘Are you still with me?’ is na ‘Foreshadowing’ in 2021 de tweede solotentoonstelling van Gijs Assmann bij ROOF-A.  Gijs Assmann laat tekeningen en sculpturen zien die aandacht geven aan dat wat geluk brengt en die het leven tonen met alles dat mooi en de moeite waard is en het onmisbare eren.

‘Are you still with me?’ is na ‘Foreshadowing’ in 2021 de tweede solotentoonstelling van Gijs Assmann bij ROOF-A.  Gijs Assmann laat tekeningen en sculpturen zien die aandacht geven aan dat wat geluk brengt en die het leven tonen met alles dat mooi en de moeite waard is en het onmisbare eren.

Een serie sculpturen met de naam ‘Kleine dromen’ getuigt hiervan. De suggestie is die van een boot die een kluwen touw als golven doorklieft. Soms is het zeil een mutsje uit Nederlandse klederdracht traditie waarop een gezicht geborduurd is, een andere keer zijn de masten stevige stelen met bladeren van een plant. ‘Kleine dromen’ poogt het verlangen naar een onverschrokken uitzien naar nieuwe mogelijkheden te tonen in de kwetsbaarheid en de intimiteit van het alledaagse. Kleine dromen gaan over er zijn in plaats van iets worden.

Assmann lijkt zich met de titel ‘Are you still with me?’ direct uit te spreken naar toeschouwers en bezoekers. In de hoop dat deze woorden een wederkerig verlangen van nabijheid en blijvend verbondenheid kunnen uitdrukken. Dat doet Assmann onder andere met een serie sculpturen in spiegelend glas. Door de weerkaatsing reflecteren deze objecten de omgeving. Door hun vorm is de weerspiegeling als een drogbeeld van de wereld dat als een lachspiegel vervreemdt, maar ook het omliggende gebied toont vanuit alle hoeken voorbij wat het oog kan waarnemen. Objecten die de werkelijkheid vanuit verschillende perspectieven weerspiegelt en in de weerkaatsingen samenbrengt wat in de werkelijkheid niet verenigd is.

‘Are you still with me?’ is ook een oproep: Neem zowel jezelf als de ander serieus. Trek zo diep als mogelijk door je binnenwereld, maar vergeet ook de ander niet. Want wat is de waarde van al die eigen belevingen en bevindingen, als vervolgens niemand jouw taal kan spreken, niemand jouw gevoel kan delen, en niemand je dus van wezenlijke repliek kan dienen? Het is het lot van een kunstenaar binnen naar buiten – en vice versa – te vertalen, zonder de inhoud plat te slaan. Reflexmatige clichés en versluierende ironie hebben hier dus geen plaats, bieden geen beschutting voor eigen belijdenis of de lezing van een ander.

Dit is te voelen in de toegankelijkheid die Assmann in zijn nastreeft. Enerzijds gebruikt hij aspecten als figuratie, kleurigheid en genereuze overdaad om dit te bereiken. Anderzijds toont hij met enige schaamteloosheid persoonlijke obsessies, dweperijen en ondeugden: de poort waardoor je zijn werk betreedt staat wijd open en de drempel is laag maar als je binnen bent zal je dingen over mij en jezelf zien die je misschien liever niet had geweten. Een voorbeeld hiervan is een serie dubbelportretten gebaseerd op een carnavalsmasker. Daarin vallen heup en hoofd op een lichtvoetige en onwerkelijke wijze samen. Symbolen die logica en controle, vertegenwoordigen vallen samen met de zinnelijke, niet-rationele, instinctieve onderstroom van ons bestaan. Een vleselijke landschap als beeld van menszijn vol tegenstrijdigheden.

Centraal in ‘Are you still with me?’ staat de sculptuur ‘Prophetic message’, een transparant glazen Madonna op schragen omringd door tuingereedschap. De breekbare, in transparant glas geblazen gestalte van Maria gepresenteerd in een omgeving die de atmosfeer van een werkplaats heeft zou een hint kunnen zijn naar de verbinding tussen overtuigingen en handelen. Zoals Maria Jezus herkent als tuinman in de Hof van Eden zou ‘Prophetic message’ een appèl kunnen zijn aan bezoekers tot zelfontwikkeling en het praktisch, eenvoudig en direct belijden van opvattingen, geloof en standpunten als een permanent ‘work in progress’. De doorschijnendheid van het glas symboliseert de gedachte dat Maria een ‘doorgeefluik’ is van Gods genade - zelf transparant, waardoor het goddelijke licht schijnt.

De woorden ‘Are you still with me?’ zijn ook een pastiche op een zin uit een avondgebed ‘Heer blijf bij mij nu het donker wordt’, of officieel volgens het avondlied ‘Blijf bij mij, Heer! ’t wordt donker om mij heen‘. Donker heeft zeker niet alleen met de nacht te maken. Het is misschien ook een bezwering, een magische formule of spreuk om angst of gevaar af te wenden. In dit geval door het aanroepen van een hogere macht of van dierbaren.

Enkele van die geliefden nodigde Assmann uit voor een parallelle presentatie bij ROOF-A. Chan Chiao Chun, Josquin van Elburg, Levi Overvest en Ulrike Rehm tonen recente werken met de titel ‘So we stay, if we could….’. In hun werk is er niet zozeer sprake van gelijkgestemdheid met het werk van Assmann maar is er - voorbij vriendschap - een parallelle interesse in en een zoeken naar mystiek en het sacrale, het onschendbare of diepste dat eerbied en ontzag oproept. Daarbij is het sacrale bij hen niet iets buitenwerelds is maar heel erg verbonden is met het hier en met het zinnelijke.

In zijn werk probeert Chan Chiao Chun een kleurrijke wereld te creëren, die verschillende locaties (reëel en imaginair) en al zijn liefdes verbindt door kleuren. De drie oversized paddenstoelen die Chun speciaal maakte voor de presentatie bij ROOF-A zijn daar een voorbeeld van. De paddenstoel als motief vindt haar oorsprong in de cultuur van Chuns geboorteland Taiwan. De vorm van de sculptuur verwijst naar schimmels. Die worden veel gebruikt als dagelijks voedsel maar ook als medicinaal kruid. Schimmels komen overigens overal ter wereld voor. Vooral hun grote en krachtige wortelsysteem, dat verschillende schimmels vaak onzichtbaar nauw met elkaar verbindt gebruik Die metafoor vormt de basis voor Chuns bijdrage aan ‘Are you still with me?’. Zijn sculpturen – getiteld ‘So we stay, if we could….’ - verbeeldden zo de niet waarneembare verborgen verbindingen tussen culturen, mensen en waarden.

In de drie in transparant plastic uitgevoerde objecten is een kleurrijk ecosysteem zichtbaar. De intensiteit van de kleuren geeft dit afgesloten biotoop het hallucinante karakter van hypernatuur. Deze zinsbegoocheling verwijst ook naar de roes. Wellicht dat zo’n bedwelming de puurste vorm van vrijheid in verbeelding is. Tegelijkertijd probeert ‘So we stay, if we could….’ ook een ode, echo of reflectie te zijn van de aquarelleerde landschappen die Gijs Assmann in de aanliggende ruimte van ROOF-A toont. 

Het werk van Josquin van Elburg is het best te omschrijven als een uitgesproken en luid ‘Ja!’. Geen zuinig ‘ja, maar’ en al helemaal geen afwijzing maar een onbeschaamd gulle omarming. Een viering van de schilderkunst, een feest van kleur, een eerbetoon aan de verbeelding, een ode aan de kunstgeschiedenis, een hulde aan vorm. Succesvol slaat hij een brug tussen heden en verleden. Van Elburg plaatst elementen uit de klassieke Griekse kunst, Renaissance en modernistische traditie van Cézanne en Matisse naast filmische referenties als Fellini en Antonioni.

En alhoewel Van Elburg herkenbare figuratieve beelden gebruikt in zijn schilderijen, zijn deze werken tegelijkertijd ook raadselachtig. Zijn schilderijen omarmen momenten die intens, groots of bijzonder zijn waardoor het begrip van tijd lijkt weg te vallen en zien ze eruit als los gemaakt van het alledaagse. Daardoor lijkt Van Elburgs werk te visualiseren wat buiten, boven of groter is dan onze normale materiële wereld en ons menselijk verstand.

Levi Overvest laat drie schilderijen zien in ‘Are you still with me?’. Daarin kijkt hij naar historische gebeurtenissen en vooral naar de mensen die deze momenten vormgeven. Hij onderzoekt hoe zij zich bewegen tussen fantasie, mythe en hun persoonlijke verhaal. Wat doen mensen, en wat drijft hen om bepaalde keuzes te maken? Overvest kijkt daarbij naar wat de geschiedenis van het recht ons vandaag nog kan vertellen. Door historische, rituele en lichamelijke perspectieven met elkaar te verbinden, ontstaat een reflectie op macht, rechtvaardigheid en de kwetsbaarheid van de mens.

Recht heeft tenslotte alles te maken met ons lichaam en met sterfelijkheid. Iemand ‘terechtstellen’ betekent letterlijk dat je iemand zijn recht ontneemt — zelfs het recht om te leven.

Het werk van Ulrike Rehm lijkt te getuigen van een toestand waarin meerdere – schijnbaar tegenstrijdige - betekenissen in een natuurlijke harmonie naast elkaar en tegelijkertijd kunnen bestaan. In ‘Are you still with me?’ toont Rehm twee wandtapijten. Ze geven een beeld van abstracte herinneringen – feiten en fictie – door middel van een zachte laag, als verzamelplaatsen van verhalen die in de ruimte worden verteld.

Zoek naar verborgen boodschappen, zoals fragmenten van openbare graffitimanifesten, kleurcodesystemen die worden gebruikt bij de identificatie van militaire ribben, geografische kaarten, computertoetsenborden en denkbeeldige landschappen met eindeloze zonsondergangen, waarin bomen de taferelen beschermen als stille vrienden.

De wandtapijten zijn met de hand getuft, een langzaam proces dat het mogelijk maakt een beeld in lagen te ordenen die verder gaan dan het illustreren van gedachten, maar waarbij techniek, materiaal en idee tegelijkertijd aan het proces deelnemen.

GIJS ASSMANN | DE BRON
In de tentoonstelling ‘Are you still with me?’ zal een dummy van de een nieuwe publicatie gepresenteerd worden. ‘De Bron’ is een uitgave die de wording toont van de gelijknamige meer dan levensgrote metalen sculptuur die Gijs Assmann gemaakt heeft oor de ENKA-campus in Arnhem.

Om de drukkosten van deze publicatie te financieren organiseert ROOF-A een speciale actie. Gijs Assmann maakte tien unieke A3 aquarellen met dezelfde titel als de publicatie. Voor degenen die zich vooraf inschrijven om de publicatie te kopen zijn deze ingelijste aquarellen voor een speciale prijs te koop.

Titel: De Bron
Images @ Gijs Assmann
ISBN
Photography: Friso Keuris
Editing: Gijs Assmann & Jurgen Maelfeyt
Graphic Design: 6’56”
Uitvoering: hardcover | met garen gebonden | afgelijmd met Hotmelt
Formaat: 220 x 300 mm, 72 pagina's in kleur.
Boekband: donker blauw linnen

Oplage: 500

www.artpapereditions.org
www.gijsassmann.com
www.frisokeuris.com